Międzynarodowe spotkanie na Zamku Suskim
W dniach 22–23 października 2026 roku na Zamku Suskim odbyła się konferencja naukowa „Wspierać pasje, odkrywać świat, gromadzić kolekcje”, która zainaugurowała II Międzynarodowy Festiwal Muzealno-Artystyczny „Branicki Festival”. Wydarzenie zgromadziło historyków, muzealników i miłośników kultury z Polski i zagranicy, stając się platformą wymiany wiedzy na temat kolekcjonerstwa, mecenatu artystycznego i ochrony dziedzictwa.
Ważne rocznice i postać hrabiego Branickiego
Tegoroczna edycja festiwalu wpisała się w obchody 160-lecia Biblioteki Branickich oraz 130-lecia nadania Suchej Beskidzkiej praw miejskich. W programie szczególne miejsce poświęcono hrabiemu Aleksandrowi Branickiemu, którego pasja kolekcjonerska odcisnęła trwałe piętno na dziejach zamku. Zgromadzone księgozbiory, dzieła sztuki i pamiątki odzwierciedlają zainteresowania właścicieli oraz ich zaangażowanie w ochronę dóbr kultury.
Patronat i otwarcie
Konferencja objęta została honorowym patronatem m.in. ambasadora RP w Kairze Michała Murkocińskiego, burmistrza Suchej Beskidzkiej Stanisława Lichosyta, rektora Wyższej Szkoły Turystyki i Ekologii dr. hab. Zygmunta Kruczka oraz przedstawicieli Uniwersytetu Jagiellońskiego. Uroczystego otwarcia festiwalu dokonał ambasador Michał Murkociński, który przybliżył dokonania Aleksandra Branickiego i podkreślił ich znaczenie dla dziedzictwa kulturowego, a także nawiązał do przyszłej setnej rocznicy nawiązania stosunków polsko-egipskich w 2027 roku.
Badania i odkrycia
Dyrektor Muzeum Miejskiego Suchej Beskidzkiej Andrzej Peć przedstawił efekty kwerend prowadzonych w latach 2025–2026 w ponad 90 instytucjach na świecie. Poszukiwania przyniosły nowe informacje o Branickich i ich kolekcjach oraz zaowocowały nawiązaniem kontaktów naukowych. Jednym z rezultatów była prezentacja kopii obrazu Domenica Gavarrone przedstawiającego żaglowiec „Aleksander Branicki”, dzięki współpracy z dr Francescą Ceci z Muzeów Kapitolińskich w Rzymie oraz Muzeum Galata w Genui. Oryginał dzieła ma w przyszłości trafić na wystawę w Suchej Beskidzkiej.
Program konferencji
Podczas dwudniowych obrad wystąpili badacze z Polski i zagranicy. Dr Francesca Ceci omówiła nowe ustalenia dotyczące relacji Branickich z Włochami, a dr hab. Agnieszka Bender przybliżyła działalność Zofii Branickiej Odescalchi w Rzymie. Andrzej Peć przedstawił historię Biblioteki Branickich i przemiany w ochronie dziedzictwa. Dyrektor Muzeum Jasów w węgierskim Jászberény, András Gulyás, zapowiedział prezentację zbiorów swojej placówki w Suchej Beskidzkiej. Dr Péter Langó mówił o początkach kolekcjonowania zabytków archeologicznych na Węgrzech. Duże zainteresowanie wzbudził referat Doroty Firlej, dyrektor Muzeum Miejskiego w Żywcu, poświęcony pamiątkom z suskiego zamku przewiezionym po II wojnie światowej do Żywca.
Drugiego dnia skupiono się na kolekcjonerstwie, mecenacie i podróżach naukowych. Prof. Dariusz Iwan przedstawił historię kolekcji ornitologicznej związanej z Muzeum hr. Branickich we Frascati, dr hab. Agnieszka Kaim – zainteresowanie polskich podróżników kulturą Orientu, a prof. Tadeusz Paleczny – społeczno-kulturowe znaczenie kolekcjonerstwa. Wiktor Salwa opowiedział o islandzkiej wyprawie prof. Walerego Goetla, a dr Mirosław Płonka przedstawił kopię „Dziejopisu Żywieckiego” ze zbiorów Biblioteki Branickich.
Muzyczne dopełnienie
Naukową część festiwalu zwieńczył koncert „Muzyczne podróże Branickich” w Sali Rycerskiej Zamku Suskiego. Wystąpili zespół wokalny Cracow Singers oraz Wassim Ibrahim – śpiewak i wirtuoz lutni bliskowschodniej oudu. Spotkanie odmiennych tradycji muzycznych nawiązywało do podróżniczych zainteresowań Branickich i ich otwartości na różnorodność kulturową.
Znaczenie dla regionu
Festiwal przypomniał o ważnym miejscu Suchej Beskidzkiej w historii polskiego kolekcjonerstwa i ochrony dziedzictwa. Dzieje Biblioteki Branickich, losy dzieł sztuki i rękopisów oraz historia kolekcji przyrodniczych pokazują bogactwo spuścizny suskiego zamku. Wydarzenie potwierdziło, że współpraca samorządu, naukowców i instytucji kultury przynosi konkretne rezultaty – nowe ustalenia badawcze, międzynarodowe kontakty i plany prezentacji zbiorów zagranicznych muzeów stwarzają szansę na dalsze poszerzanie wiedzy o historii miasta. Zapowiedziana prezentacja zbiorów Muzeum Jasów oraz perspektywa pokazania oryginału obrazu „Aleksander Branicki” mogą wzbogacić ofertę kulturalną Suchej Beskidzkiej.
Festiwal zorganizowali burmistrz Suchej Beskidzkiej Stanisław Lichosyt, Muzeum Miejskie Suchej Beskidzkiej oraz Fundacja Equinum. Wydarzenie zostało wsparte finansowo przez Województwo Małopolskie i Gminę Sucha Beskidzka. Mecenasem Głównym była Polska Grupa Opakowaniowa Opakomet S.A., a mecenasem – Firma Wielobranżowa SUŻYW Sp. z o.o. Partnerami byli m.in. Wyższa Szkoła Turystyki i Ekologii w Suchej Beskidzkiej, Fundacja dla AGH, Jász Múzeum, Stowarzyszenie Gmin Babiogórskich, Muzeum Miejskie w Żywcu oraz Centrum Kultury i Filmu im. Billy’ego Wildera w Suchej Beskidzkiej.
Fot. Pexels / VT











